Artificial Intelligence Management System
Richt een AI-managementsysteem in volgens de internationale norm voor verantwoorde AI. Control One begeleidt je van het register van AI-systemen en de impactbeoordeling tot de interne audit, stap voor stap.
Live
Implementatiecoach
Annex A
38 beheersmaatregelen
Wat is ISO 42001?
ISO/IEC 42001:2023 is de internationale norm voor een AI-managementsysteem (AIMS). Je krijgt een systematische aanpak om AI verantwoord te ontwikkelen, aan te bieden of te gebruiken: met beleid, duidelijke rollen, risicoanalyse, impactbeoordelingen en continue verbetering.
De norm is certificeerbaar en volgt dezelfde Harmonized Structure (hoofdstuk 4 tot en met 10) als ISO 27001 en ISO 9001. Annex A bevat 38 beheersmaatregelen in 9 thema's. Sinds het amendement van 2024 vraagt hoofdstuk 4.1 ook of klimaatverandering een relevant onderwerp is voor je organisatie.
Een overzicht van alle AI-systemen die je ontwikkelt, aanbiedt of gebruikt, met doel, risico en menselijk toezicht.
Laat klanten en partners zien dat je AI zorgvuldig inzet, met een certificeerbare internationale norm.
De norm dekt organisatorisch veel van wat de AI Act vraagt, al geeft hij geen vermoeden van conformiteit.
Dezelfde structuur als ISO 27001 en ISO 9001, dus je combineert ze in één geïntegreerd managementsysteem.
Voor wie
ISO 42001 is er voor elke organisatie die met AI werkt. Ook SaaS-bedrijven die bouwen op taalmodellen en organisaties die vooral AI-tools gebruiken.
Je bouwt of traint AI-systemen. ISO 42001 helpt je de hele levenscyclus te beheersen, van data en ontwerp tot verificatie en monitoring.
Je levert een product of SaaS-dienst met AI, bijvoorbeeld gebouwd op een taalmodel. Je klanten willen weten hoe je met risico's, data en transparantie omgaat.
Je zet vooral AI-tools in je eigen organisatie in. De norm helpt je bij afspraken over aanvaardbaar gebruik, leveranciers, menselijk toezicht en AI-geletterdheid.
Het platform
Alles wat je nodig hebt om je AIMS in te richten, te beheren en aantoonbaar te maken richting auditor, klant of toezichthouder.
Een centraal overzicht van alle AI-systemen die je ontwikkelt, aanbiedt of gebruikt. Per systeem leg je vast:
Beoordeel per AI-systeem de gevolgen voor mensen, groepen en de samenleving, zoals A.5 en hoofdstuk 6 en 8 vragen.
Module · Risicoanalyse Beoordeel risico's met AI-specifieke risicocontexten en koppel de behandeling aan de beheersmaatregelen van Annex A.
Module · VvT Leg voor alle 38 beheersmaatregelen vast of ze van toepassing zijn, met onderbouwing. Exporteerbaar als PDF voor je auditor.
Module · Leveranciers Leg per leverancier vast of die traint op jouw data, waar de data staat en welke afspraken je hebt gemaakt.
Module · Training Een matrix die laat zien wie welke training heeft gevolgd. Zo maak je zichtbaar welke maatregelen je neemt voor AI-geletterdheid.
Module · Incidenten Registreer incidenten en koppel ze aan het AI-systeem waar ze over gaan, zodat je patronen ziet en gericht verbetert.
Module · Audits Acht vragenlijsten met samen 142 vragen voor je interne audit volgens hoofdstuk 9.2, met auditrapporten voor de certificeerder.
AI Act, AVG en andere verplichtingen op een plek, met periodieke evaluatie.
Checklist met 99 punten om te zien waar je nu staat ten opzichte van de norm.
Leg vast dat de leiding het AIMS beoordeelt en welke besluiten zij neemt.
ISO 42001 in Control One is beschikbaar in het Nederlands en het Engels.
ISO 42001 en de AI Act
De AI Act (de Europese AI-verordening) wordt in fases van kracht. Dit zijn de belangrijkste data na de Digital Omnibus, Verordening (EU) 2026/1744.
Verboden AI-praktijken zijn niet meer toegestaan. Wie AI aanbiedt of gebruikt, neemt maatregelen die de AI-geletterdheid van medewerkers ondersteunen: een inspanningsverplichting.
Artikel 50 regelt transparantie, bijvoorbeeld dat mensen weten wanneer ze met een AI-systeem te maken hebben of dat content door AI is gemaakt.
Generatieve AI-systemen die al voor 2 augustus 2026 op de markt waren, moeten hun output machineleesbaar markeren (artikel 50 lid 2). Nieuwere systemen moesten dat al eerder.
Eisen voor hoog-risico-AI-systemen uit bijlage III, zoals toepassingen in werving en selectie, onderwijs of kredietbeoordeling.
Eisen voor AI in producten die onder Europese productwetgeving vallen, zoals medische hulpmiddelen en machines.
ISO 42001 is geen geharmoniseerde norm onder de AI Act en geeft geen vermoeden van conformiteit. Met een ISO 42001-certificaat voldoe je dus niet automatisch aan de AI Act. De norm helpt je wel om verantwoord AI-gebruik te sturen en aantoonbaar te maken, en dekt organisatorisch veel van wat de AI Act vraagt. In Control One houd je de AI Act bij in het register van verplichtingen en leg je per AI-systeem de risicoklasse vast.
Normstructuur
Control One begeleidt je door elk hoofdstuk met een stapsgewijze coach, uitleg en praktijktekst bij elke eis en een directe koppeling naar je documenten.
Hoofdstukken 1 tot en met 3 vormen de algemene inleiding van de norm en bevatten geen implementatievereisten.
Breng de interne en externe context in kaart, bepaal welke rol je organisatie heeft ten opzichte van AI en welke eisen belanghebbenden stellen. Leg daarna de scope van je AIMS vast.
Laat zien dat de directie verantwoord AI-gebruik actief stuurt. Stel een AI-beleid vast en wijs rollen en verantwoordelijkheden helder toe.
Beoordeel AI-risico's, beoordeel de impact van je AI-systemen en stel AI-doelstellingen vast. In de Verklaring van Toepasselijkheid leg je vast welke Annex A-maatregelen je toepast.
Zorg voor de juiste middelen, competenties en bewustzijn rond AI. Regel de communicatie en beheer je gedocumenteerde informatie.
Beheers je AI-processen over de hele levenscyclus. Voer risicobeoordelingen en impactbeoordelingen uit en houd ze actueel.
Monitor en meet hoe je AIMS presteert, voer interne audits uit en bespreek de resultaten in de directiebeoordeling.
Pak afwijkingen en incidenten aan met corrigerende maatregelen en verbeter je AIMS continu.
Control One dekt hoofdstuk 4 tot en met 10 en alle 38 Annex A-maatregelen van ISO/IEC 42001:2023, elk met uitleg en praktijktekst.
In Control One staat elke maatregel klaar met uitleg en praktijktekst, zodat je per maatregel weet wat de norm bedoelt en hoe je het aanpakt.
Beleid rond AI
Een AI-beleid vaststellen, laten aansluiten op ander beleid en periodiek herzien.
Interne organisatie
Rollen en verantwoordelijkheden voor AI, en een manier om zorgen te melden.
Middelen voor AI-systemen
Zicht op data, tooling, systeem- en rekencapaciteit en menselijke competenties.
Impactbeoordeling
De gevolgen van AI-systemen voor mensen, groepen en de samenleving beoordelen en vastleggen.
Levenscyclus van AI-systemen
Van doelen en ontwerp tot verificatie, inzet, monitoring en technische documentatie.
Data voor AI-systemen
Herkomst, kwaliteit en voorbereiding van de data die je AI-systemen gebruiken.
Informatie voor belanghebbenden
Gebruikers en andere belanghebbenden informeren, ook over incidenten.
Gebruik van AI-systemen
Verantwoord gebruik volgens het beoogde doel, met processen en doelstellingen.
Derden en klanten
Verantwoordelijkheden helder verdelen met leveranciers, partners en klanten.
Annex B
NormatiefImplementatierichtlijnen bij de beheersmaatregelen van Annex A.
Annex C
InformatiefMogelijke AI-doelstellingen en risicobronnen.
Annex D
InformatiefToepassing van het AIMS in verschillende domeinen en sectoren.
Leg per Annex A-maatregel vast of die van toepassing is, met onderbouwing en status. Voor alle 38 maatregelen, exporteerbaar als PDF voor je auditor.
Van AI-beleid tot auditdocumenten: je begint niet met een leeg vel, maar met templates die aansluiten op de eisen van ISO 42001.
AI-beleid
Beleid
Risicobeleid
Beleid
Procedure impactbeoordeling
Procedure
Beleid aanvaardbaar gebruik
Beleid
Beleid voor AI-leveranciers
Beleid
Transparantiebeleid
Beleid
Databeleid
Beleid
Procedures voor de levenscyclus
Procedures
Auditdocumenten
Interne audit
AIMS-handboek
Handboek
Certificering
Het certificaat komt van een onafhankelijke, geaccrediteerde certificerende instelling. In Nederland zijn DNV en BSI sinds januari 2025 door de RvA geaccrediteerd voor ISO 42001.
De auditor beoordeelt je documentatie en of je organisatie klaar is voor de volgende stap.
De auditor toetst of je AIMS in de praktijk werkt. Gaat dat goed, dan volgt het certificaat.
Een jaarlijkse controle of je het managementsysteem onderhoudt en verbetert.
Na drie jaar volgt een hercertificeringsaudit voor een nieuwe certificaatperiode.
Control One bereidt je voor op de audit en ondersteunt je interne audit. Het certificaat zelf geeft de certificerende instelling af, niet Control One. Lees meer over het certificeringsproces.
Multi-framework
ISO 42001 volgt dezelfde Harmonized Structure als ISO 27001 en ISO 9001. Je bouwt dus een geïntegreerd managementsysteem, in dezelfde portal.
Informatiebeveiliging
AI-systemen draaien op data en informatiesystemen. Beveiliging en AI-beheer versterken elkaar.
Bekijk ISO 27001Kwaliteitsmanagement
Gebruik je AI in je processen of producten, dan sluit het AIMS aan op je kwaliteitssysteem.
Bekijk ISO 9001Cyberbeveiligingswet
Val je onder de Cyberbeveiligingswet, dan beheer je die verplichtingen in dezelfde portal.
Bekijk NIS2FAQ
ISO/IEC 42001:2023 is de internationale norm voor een AI-managementsysteem (AIMS). De norm beschrijft hoe je als organisatie verantwoord omgaat met AI: van beleid, rollen en risicoanalyse tot impactbeoordelingen, de levenscyclus van AI-systemen en continue verbetering. De norm is certificeerbaar en volgt dezelfde Harmonized Structure (hoofdstuk 4 tot en met 10) als ISO 27001 en ISO 9001. Annex A bevat 38 beheersmaatregelen, verdeeld over 9 thema's.
Nee. ISO 42001 is een vrijwillige norm. Je kiest ervoor om aan klanten, partners of toezichthouders te laten zien dat je AI verantwoord ontwikkelt, aanbiedt of gebruikt. Een klant of opdrachtgever kan certificering wel als eis stellen.
De AI Act (de Europese AI-verordening) is wetgeving: valt je organisatie eronder, dan moet je eraan voldoen. ISO 42001 is een vrijwillige managementsysteemnorm. ISO 42001 is geen geharmoniseerde norm onder de AI Act en geeft dus geen vermoeden van conformiteit. De norm helpt je wel om verantwoord AI-gebruik te sturen en aan te tonen, en dekt organisatorisch veel van wat de AI Act vraagt, zoals een overzicht van je AI-systemen, risicobeheer, menselijk toezicht en transparantie.
Niet per se. De norm is ook bedoeld voor organisaties die AI vooral gebruiken, maar of certificering zinvol is, hangt af van wat klanten en opdrachtgevers vragen en hoe groot de rol van AI in je werk is. Gebruik je AI-tools alleen ondersteunend, dan kun je ook beginnen met een gebruiksbeleid, een overzicht van je AI-toepassingen en maatregelen voor AI-geletterdheid. Dat laatste is onder de AI Act sinds 2 februari 2025 een inspanningsverplichting voor iedereen die AI aanbiedt of gebruikt.
Lees ook: AI-tools en ISO 27001Dat hangt vooral af van de omvang van je organisatie, het aantal AI-systemen in de scope en wat je al op orde hebt. Heb je al een managementsysteem zoals ISO 27001 of ISO 9001, dan hergebruik je veel, want de structuur, interne audits en directiebeoordeling zijn hetzelfde. De implementatiecoach van Control One deelt het traject op in 33 stappen, zodat je zelf het tempo bepaalt en steeds ziet waar je staat.
Ja. ISO 42001 en ISO 27001 volgen dezelfde Harmonized Structure. Context, leiderschap, planning, ondersteuning, interne audit, directiebeoordeling en verbetering richt je dus in als een geïntegreerd managementsysteem. In Control One beheer je ISO 42001 in dezelfde portal als ISO 27001, ISO 9001 en NIS2.
Een onafhankelijke, geaccrediteerde certificerende instelling. In Nederland zijn DNV en BSI sinds januari 2025 door de Raad voor Accreditatie (RvA) geaccrediteerd voor ISO 42001. Het traject bestaat uit een stage 1- en een stage 2-audit, daarna volgt elk jaar een surveillance-audit en na drie jaar een hercertificering. Control One geeft zelf geen certificaten af.
14 dagen gratis uitproberen
Geen consultant nodig. Geen eindeloze spreadsheets. Gewoon een helder platform dat je stap voor stap begeleidt van gap analyse tot certificering.
Ons team staat voor je klaar
We reageren binnen 1 werkdag
