Direct antwoord
Een arbodienst is de gecertificeerde dienstverlener die werkgevers wettelijk verplicht ondersteunt bij arbozorg: verzuimbegeleiding door de bedrijfsarts, toetsing van de RI&E, periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO/PMO) en aanstellingskeuringen waar toegestaan. De afspraken staan in het verplichte basiscontract. Werkgevers kiezen tussen de vangnetregeling (volledige arbodienst) en de maatwerkregeling (zelf organiseren met minimaal een bedrijfsarts, met instemming van de medezeggenschap).
De arbodienst is de wettelijk verplichte deskundige naast de werkgever: waar de preventiemedewerker de interne spil is, levert de arbodienst de gecertificeerde expertise die je niet in huis hebt, met de bedrijfsarts als kern.
De wettelijke taken
Elke werkgever moet zich voor vier taken laten bijstaan door een gecertificeerde arbodienst of bedrijfsarts: verzuimbegeleiding (de bedrijfsarts beoordeelt en begeleidt zieke medewerkers; de werkgever mag zelf geen medische oordelen vellen), toetsing van de RI&E (verplicht boven de 25 medewerkers of zonder erkend branche-instrument), het aanbieden van periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO/PMO) en aanstellingskeuringen in de zeldzame gevallen waarin die zijn toegestaan. De medewerker heeft daarnaast recht op vrije toegang tot de bedrijfsarts via een open spreekuur.
Basiscontract, vangnet of maatwerk
De afspraken moeten vastliggen in het basiscontract: sinds 2017 verplicht, met wettelijke minimuminhoud (zie de FAQ). Werkgevers kiezen de vorm: de vangnetregeling (een volledig pakket bij één gecertificeerde arbodienst; de standaard voor het MKB) of de maatwerkregeling (zelf de deskundigheid organiseren rond minimaal een gecontracteerde bedrijfsarts; vereist instemming van OR of personeelsvertegenwoordiging).
Een goede kiezen en gebruiken
Selectiecriteria die er in de praktijk toe doen: bereikbaarheid en snelheid van de bedrijfsarts (wachttijden van weken ondermijnen elke verzuimaanpak), een vast contactpersoon, heldere verrichtingenprijzen, en een dienst die meedenkt over preventie in plaats van alleen verzuim administreert. Binnen een ISO 45001-systeem is de arbodienst een kritische leverancier: neem haar op in het leveranciersbeheer, gebruik de PAGO- en verzuimdata als monitoringsinput (9.1) en betrek de bedrijfsarts bij de RI&E-cyclus. De klassieke gemiste kans: een arbodienst die alleen wordt gebeld als iemand al ziek is, terwijl het contract ook preventieve inzet dekt.
Zo werkt dit in Control One
In de portal staat bij elk onderdeel uitleg in gewone taal, precies op het moment dat je het nodig hebt.
Veelgestelde vragen
Wat moet er minimaal in het basiscontract staan?
De wettelijke taken: toegang tot de bedrijfsarts (ook via een open spreekuur, zonder toestemming van de werkgever), verzuimbegeleiding, toetsing van de RI&E, PAGO-aanbod, en de randvoorwaarden: hoe de bedrijfsarts de werkplek kan bezoeken, een second opinion, de klachtenprocedure en samenwerking met de preventiemedewerker en medezeggenschap. Zonder basiscontract riskeer je een boete van de Arbeidsinspectie.
Wat kost een arbodienst?
Voor het MKB: basiscontracten vanaf enkele tientjes per medewerker per jaar voor de vangnetvariant met verrichtingentarief (je betaalt per consult), tot ruimere abonnementen met verzuimbegeleiding inbegrepen. Let bij goedkope contracten op de verrichtingenprijzen: een langdurig verzuimdossier kan dan alsnog duizenden euro's kosten.